سنجش و ارزشیابی اثربخشی دوره‌های آموزشی تخصصی راه‌آهن جمهوری اسلامی ایران بر اساس الگوی کرک پاتریک

نوع مقاله: مقاله علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 دانش آموخته کارشناسی ارشد، مدیریت منابع انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مشهد

2 استادیار دانشکده حسابداری و مدیریت دانشگاه آزاد اسلامی واحد مشهد

3 دانش آموخته کارشناسی ارشد، مدیریت آموزشی دانشگاه آزاد اسلامی واحد گرمسار

10.22047/ijee.2019.151789.1586

چکیده

هدف آموزش ارتقای دانش، مهارت و تغییر نگرش است از این رو این پژوهش در جهت ارزشیابی و سنجش اثربخشی دوره‌های آموزشی تخصصی لکوموتیورانان جمهوری اسلامی ایران ناحیه خراسان رضوی براساس الگوی ۴سطحی کرک‌پاتریک انجام شده است. این پژوهش از حیث هدف کاربردی و ازنظر شیوه گردآوری اطلاعات، توصیفی ازنوع پیمایشی، روش طولی می‌باشد. در سطح اول:واکنشِ فراگیران نسبت به دوره‌ی آموزشی، در سطح دوم:میزان یادگیری فراگیران از دوره‌ی آموزشی، در سطح سوم:میزان تغییر رفتار فراگیران ازمنظر مدیران، درسطح چهارم: میزان تحقق اهداف از پیش تعیین شده ازمنظر مدیران بررسی شده است. جامعه آماری این پژوهش کلیه لکوموتیورانان شرکت‌کننده در دوره‌های برگزارشده 6 ماهه دوم سال 1395 به همراه مدیران و سرپرستان آنان به تعداد 260 نفر ازروش نمونه‌گیری تصادفی ساده باjوجه به جدول مورگان بین 152 نفر پرسشنامه توزیع شده است.این پژوهش نشان می‌دهد که سازمان چگونه میتواند از میزان اثربخشی دوره های خود آگاهی یابد، بطوریکه مشاهدات سطح اول این پژوهش، مبین واکنش مطلوب وبالاتر از حد متوسط را گزارش کرده است. در سطح دوم، میزان یادگیری فراگیران از دوره‌های آموزشی، در پیش آزمون از میانگین 7/94 به میانگین 17/23 در پس آزمون ارتقا یافته است. درسطح سوم میزان تغییررفتار فراگیران پس ازگذشت 6ماه ازاجرای دوره‌های آموزشی، 4/033 بوده است.در سطح چهارم میزان تحقق اهداف سازمانی از منظر مدیران 3/933 بوده است. طبق الگوی 4 سطحی کرک پاتریک، دوره‌های آموزشی، درتمامی سطوح، موفق و اثربخش ارزشیابی شده اند. همچنین این پژوهش نشان میدهد که تحقق اهداف آموزشی این سازمان، در سایه اجرای دوره‌های آموزشیِ اثربخش، واقع شده است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Evaluation and assessment of effectiveness of specialized training courses of Iranian railways system based on Kerkpatrick’s Model

نویسندگان [English]

  • Mohammad Ebrahim Sadeghi 1
  • Hamid Erfanian Khanzadeh 2
  • Vahabzadeh Hossein 3
1 MAPNA GROUP
2 Academic staff
3 Planner of training
چکیده [English]

The aim of training is to promote knowledge skills and changing the attitude of the trainers. Therefore, this research is done to evaluate and assess the effectiveness of specialized training courses for locomotive drivers of Iranian Railways in Razavi Khorasan province according to Kirkpatrick's Four-Level Model. This research is applied (in terms of purpose), evaluative (in terms of function) and descriptive (in terms of data gathering method). It is also a survey and linear research, which is calculated in the four levels of reaction, learning, behavior and results. The sample of this research is all the locomotive drivers participated in the courses held in the last 3 months of 2016 and the beginning 3 months of 2017 along their managers and supervisors who were 260 persons. 152 persons are selected as the sample using simple random sampling according to Krejcie-Morgan table. The results obtained from this research show the respondents' reaction to satisfactory educational courses, as their learning average from the training courses raised to 17.23 from 7.94. The change in the behavior of learners after 6 months from the training course was 4.033 and the degree of realization of organizational goals from the perspective of manager was 3.33. According to Kirkpatrick's four-level model, training courses have been considered successful and effective at all levels. It also shows that the organization has achieved its goals by implementing effective training courses.
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Training
  • Effectiveness
  • Assessment
  • Kirkpatrick model
  • Iranian railways-Khorasan
s>مراجع ابطحی، سیدحسین (1383). آموزش و بهسازی سرمایه‌های انسانی. تهران: مؤسسه فرهنگی کتاب سمانیز. ابیلی، خدایار (1372). ضرورت ارزشیابی دوره‌های آموزشی ضمن‌خدمت در سازمان‌ها. کنفرانس چهاردهم وزارت فرهنگ و آموزش عالی، 3 (5). بخشنده، حسین؛ احمدی، حمیدرضا؛ بهنام، محسن و حمیدی، مهرزاد (1392). نشریه مدیریت ورزشی، 5(4). جعفرتاش، سارا (1386). ارزیابی اثربخشی دوره‌های آموزشی شرکت ایران خودرو. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه الزهرا. جعفری، حبیب‌اله (1382). ارزیابی دوره‌های آموزشی کاربردی ضمن خدمت کارکنان نیروگاه‌های برق آبی. پایان‌نامه کارشناسی ارشد. مؤسسه تحقیقات و آموزش وزارت نیرو. حجتی، حمید؛ مهرعلیزاده، حمید؛ فرهادی، حمید؛ آلوستانی، سودابه؛ آقاملایی، محسن؛ اقبال، اشکان و نوباغی، غلامرضا (1392). ارزیابی اثربخشی دوره‌های آموزش ضمن خدمت پرستاران. فصلنامه مدیریت پرستاری، 2(2): 3. خورشیدی، عباس و ملک‌شاهی‌زاد، محمدرضا (1385). ارزشیابی آموزشی، تهران: یسطرون. خیرخواه‌حسن‌آبادی، اکبر (1382). بررسی نقش آموزش در افزایش کارایی کارکنان اداره استاندارد یزد. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، مؤسسه عالی آموزش و پژوهش مدیریت و برنامه‌ریزی. دعایی، حبیب‌اله (1374). مدیریت منابع انسانی (نگرش کاربردی)، مشهد: مؤسسه چاپ و انتشارات دانشگاه فردوسی مشهد. ساعدپناه، مسعود (1386). ارزیابی اثربخشی دوره‌های آموزش کارکنان از دیدگاه کارکنان بانک مسکن شهر تهران، پایان‌نامه کارشناسی ارشد. دانشکده علوم تربیتی. دانشگاه شهید بهشتی تهران. سیدجوادین، سیدرضا (1381). مبانی و کاربردهای مدیریت منابع انسانی و امور کارکنان، تهران: نگاه، چاپ اول. شریعتمداری، مهدی (1383). ضرورت و نقش آموزش در به‌سازی نیروی انسانی و توسعه در هزاره سوم. فصلنامه علمی خرد، 9. شمس‌مورکانی، غلامرضا، سیفی‌حسین‌آبادی، مهسا (1394). ارزیابی اثربخشی دوره آموزشی مدیریت اجرایی در شرکت ملی گاز ایران براساس مدل کرک پاتریک. فصلنامه آموزش و توسعه منابع انسانی، 2(4). صدری، صدرالدین (1383). نظام آموزش کارکنان دولت، چاپ اول، تهران: معاونت توسعه مدیریت و سرمایه نیروی انسانی سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور. صفایی موحد، سعید؛ حسینی‌خواه، علی و پیمانیان، شیوا (1394). ارزشیابی اثربخشی برنامه درسی مدیریت اجرایی نفت در شرکت ملی نفت ایران: یک ارزشیابی ترکیبی. فصلنامه آموزش و توسعه منابع انسانی، 2(4). عباسیان، عبدالحسین (1385). اثربخشی دوره‌های آموزشی (مدل کرک پاتریک). ماهنامه تدبیر، 170. عسکریان، مصطفی (1378). مدیریت نیروی انسانی. انتشارات جهاد دانشگاهی، واحد تربیت معلم، چاپ دوم. رحیمیان، علی(1395). شناسایی نیازهای آموزشی عمومی کارکنان شرکت تهران فراژه بر اساس رویکرد آموزش مبتنی بر شایستگی. پایان‌نامه کارشناسی ارشد. دانشکده علوم تربیتی، دانشگاه شهید بهشتی تهران. عیدی ، اکبر(1387). سنجش اثربخشی دوره‌های آموزشی.پایان‌نامه کارشناسی ارشد مدیریت آموزشی، دانشگاه سمنان. عیدی، اکبر: علی‌پور، محمدرضا و عبدالهی، جواد (1387). سنجش اثربخشی دوره‌های آموزشی. ماهنامه تدبیر، 200. فتحی‌واجارگاه، کوروش (1381). نیازسنجی آموزشی. الگوها و فنون، تهران: آییژ. </Sources>قارلی، زهرا (1388). ارزشیابی اثربخشی دوره‌های آموزشی شهرداری بر اساس مدل کرک پاتریک. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه علامه طباطبایی. قائم‌پناه‌تاج‌آبادی، مریم (1393). ارزشیابی اثر بخشی دوره‌های آموزش ضمن خدمت کارشناسان دانشگاه شهید باهنر کرمان. دانشگاه شهید باهنر کرمان. قنبرنیا، مهدی (1392). ارزیابی اثربخشی دوره‌های آموزشی e- learning بر اساس مدل کرک پاتریک در شرکت ملی نفت. پایان‌نامه کارشناسی ارشد،دانشکده علوم تربیتی، دانشگاه شهید بهشتی تهران. قهرمانی، محمد (1386). ارزیابی اثربخشی دوره‌های آموزشی برق منطقه‌ای باختر، فصلنامه مدیریت و برنامه‌ریزی در نظام‌های آموزشی، 1(1). قهرمانی، محمد، آتشک، محمد (۱۳۸۸). همبینی فرایندهای آموزش سازمانی. تهران اولین کنفرانس بین‌المللی مدیران آموزش. کرمی، مرتضی و سیلانه، آمنه. (1394). اثربخشی مدل طراحی آموزشی چهارمؤلفه‌ای در بهبود واکنش و یادگیری کارکنان صنعت خودروسازی. فصلنامه آموزش مهندسی ایران، 17 (66)، 139-119. کیامنش، علیرضا (1377). روش‌های ارزشیابی آموزشی، چاپ پنجم، تهران: مرکز چاپ و انتشارات دانشگاه پیام‌نور. کیامنش، علیرضا (۱۳۷۰). ارزشیابی چه هست و چه نیست. فصلنامه تعلیم و تربیت، ۱۲ . گزارش گردهمایی کارشناسان و مدیران آموزش درباره آموزش اثربخش و اثربخشی آموزش (1384). محمدپورزرندی، حسین، تیمورنژاد، کاوه و طباطبایی‌مزدآبادی، سیدمحسن (1394). ارزیابی اثربخشی دوره‌های تخصصی کارشناسان شهرداری تهران. فصلنامه اقتصاد و مدیریت شهری، 4(13 ) 3. محمدنیا، احمد (1394). ارزیابی اثربخشی دوره‌های برگزار شده برای مدیران تعاونی‌ها بر اساس مدل کرک پاتریک پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه آزاد اسلامی واحد شاهرود. مطلبی نژاد، علیرضا (1389). ارزشیابی اثربخشی دوره‌های آموزشی کاربردی کامپیوتر کارکنان شرکت ملی نفت تهران بر مبنای مدل کرک پاتریک. پایان‌نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه علامه طباطبایی. مطهری نژاد، حسین (1382). کاربرد روش‌های ارزشیابی در برنامه‌ریزی توسعه نظام آموزش کارکنان. فصلنامه توسعه مدیریت، 48 . میرکمالی، سیدمحمد (1377). آموزش ضمن خدمت اساسی‌ترین عامل بهسازی سازمانی. فصلنامه مدیریت در آموزش و پرورش، 17. نصرالهی، محمد (1388). ارزشیابی اثربخشی آموزش‌های ضمن خدمت گروه خودرو سازی بهمن بر اساس مدل کرک پاتریک. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه علامه طباطبایی. نوری، عبدالحمید (1385). مدیریت آموزش اثربخش در سازمان (با تکیه بر تجربه‌ای نوین و کاربردی). مرکز آموزش و تحقیقات صنعتی ایران. همه‌مرادی، مجید: خراسانی، اباصلت و فتحی‌واجارگاه، کوروش (1393). ارزیابی اثربخشی دوره‌های آموزش ضمن خدمت شرکت ملی گاز ایران. فصلنامه مدیریت منابع انسانی در صنعت نفت، 6(19) 19.Eseryel, D. (2002). Approaches to evaluation of training: theory & amp; practice, Educational Technology & Society, 5(2). Gay, L. R. (1991). Educational evaluation and measurement Maxwell Macmillan, International.P6. Harrison, R. (2005). Learning and development.CIPD Publishing. pp. 5. ISBN 1-84398-050-9 Holton, (1992). For casting qualified man power needs, encyclopedia of higher education, London, Oxford: Basil Bleak Well. P, 897. Kirk Patrik, D. (1996). Evaluating training programs: The four levels. Berrett Publishing. NewYork. Kirk patrick, D. (1998). Evaluating training programs: The four levels; San Francisco: Berrett-Koehler Publishers Landale, A. (1999). Gower handbook of training and development. Gower Publishing, Ltd. ISBN 0-566-08122-9. Mosley, A. L. (2007). An evaluation study of a training program to prepare community college faculty for online teaching, A dissertation presented in partial fulfill ment of requirement for the degree doctor of philosophy Capella University. Sander. J. R. (2004). Education evaluation alternative approaches and practical guideline. New York, Long Man publication. Tyler, R. W. (1966). The objectives and plans for a nationalassessment of educational progress. Journal of Educational Measurement, 3, 1–10.