آموزش مفاهیم پیچیده با رویکرد پرسش و پاسخ طنزآمیز: مطالعه موردی در مهندسی انرژی های تجدیدپذیر

پیره‌بابی, سامان; گوگ‌ساز قوچانی, رقیه

doi:10.22047/ijee.2026.549760.2208

آموزش مفاهیم پیچیده با رویکرد پرسش و پاسخ طنزآمیز: مطالعه موردی در مهندسی انرژی های تجدیدپذیر

نوع مقاله : مقاله علمی - پژوهشی

نویسندگان

سامان پیره‌بابی

رقیه گوگ‌ساز قوچانی

گروه مهندسی انرژی‌های تجدیدپذیر، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

10.22047/ijee.2026.549760.2208

چکیده

آموزش در رشته ‏های میان ‏رشته ‏ای نظیر مهندسی انرژی‏ های تجدیدپذیر با چالش‏ های گوناگونی مانند پیچیدگی مفاهیم و تنوع پیش ‏زمینه دانشجویان همراه است. پژوهش حاضر با هدف ارائه و ارزیابی یک روش آموزشی نوین موسوم به «پَ.نَ.پَ» انجام شد. روش « پَ.نَ.پَ» مخفف «پرسش ساده، نکته‏ دار، پاسخ طنزآمیز» است؛ این روش بر پایه طرح پرسش ‏های ساده و بدیهی همراه با پاسخ ‏های طنزآمیز در سه سطح دشواری است و برانگیختن کنجکاوی، کاهش اضطراب و ایجاد تعامل فعال را دنبال می‏ کند. روش پژوهش از نوع شبه‏ آزمایشی با طرح پیش ‏آزمون_پس‏آزمون تک ‏گروهی بود و جامعه آماری شامل دانشجویان مهندسی انرژی‏ های تجدیدپذیر دانشگاه شهید بهشتی بود. ابزارهای گردآوری داده شامل آزمون کتبی و پرسش‏نامه چندسازه‏ای (ماندگاری، شناخت، روان‏شناختی، تعامل و محدودیت) بود. نتایج به ‏کارگیری این روش در طی هفت ‏سال تحصیلی نشان داد روش «پَ.نَ.پَ» موجب افزایش معنادار نمرات دانشجویان شد. همچنین تحلیل پرسش‏نامه به کمک نرم ‏افزار SPSS 27 نشان داد که این روش موجب بهبود هم‏زمان ماندگاری مفاهیم، شناخت، شاخص ‏های روان‏شناختی و تعامل آموزشی می ‏شود. بر این اساس، می ‏توان روش «پَ.نَ.پَ» را که طنز، سطح‏ بندی محتوا و مشارکت فعال را در هم می ‏آمیزد، به‏ عنوان الگویی بومی و خلاقانه برای ارتقای کیفیت آموزش در حوزه ‏های تخصصی و پیچیده قلمداد کرد.

کلیدواژه‌ها

آموزش مهندسی

طنز در آموزش

یادگیری فعال

آموزش تعاملی

انرژی‏ تجدیدپذیر

20.1001.1.16072316.1405.28.109.5.0

موضوعات

روش‌ های نوین یاددهی و یادگیری در آموزش مهندسی

عنوان مقاله English

TEACHING COMPLEX CONCEPTS THROUGH A HUMOROUS QUESTION-AND-ANSWER APPROACH: A CASE STUDY IN RENEWABLE ENERGY ENGINEERING

نویسندگان English

Saman Pirehbabi

Roghayeh Gavagsaz-Ghoachani

Department of Renewable Energies Engineering, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran

چکیده English

Teaching in interdisciplinary fields such as Renewable Energy Engineering faces various challenges, including conceptual complexity and the heterogeneity of students’ academic backgrounds. This study aimed to propose and evaluate a novel instructional method called P.N.P. (Persian acronym for “Simple Question, Key Point, and Humorous Answer”). The P.N.P. approach is based on posing simple, seemingly obvious questions accompanied by humorous answers across three levels of difficulty, with the goals of stimulating curiosity, reducing anxiety, and promoting active classroom interaction. The research employed a quasi-experimental one-group pre-test–post-test design, and the study population consisted of Renewable Energy Engineering students at Shahid Beheshti University. Data were collected using a written test and a multi-construct questionnaire assessing retention, cognition, psychological aspects, interaction, and limitations. Results from implementing this method over seven academic years indicated that P.N.P. led to a statistically significant increase in students’ test scores. Moreover, questionnaire analyses conducted in SPSS 27 showed concurrent improvements in concept retention, cognition, psychological indicators, and instructional interaction. Accordingly, P.N.P. “which integrates humor, multi-level content structuring, and active participation” can be regarded as an indigenous and creative model for enhancing teaching quality in specialized and complex domains.

کلیدواژه‌ها English

Engineering

education

humor in education

active learning

interactive

teaching

renewable energy

Abd Ullah, S., Khan, S., & Uddin, F. (2024). Humor as a teaching strategy: Exploring its effect on learner’s motivation and performance. International Journal of Contemporary Issues in Social Sciences, 3(3), 3087-3105.
Abdul Jalil, N. F., Hasran, U. A., Mat Noor, S. F., & Norman, M. H. (2024). A review of game-based learning in fuel cell education for secondary students. Malaysian Journal of Chemical Engineering and Technology (MJCET), 7(2), 237-256.
Abedi, E. A., Ackah-Jnr, F. R., & Ametepey, A. K. (2024). Learning through informal spaces for technology integration: Unpacking the nature of teachers’ learning and its implications for classroom pedagogy. Education 3-13, 1-16.
Afkar, M., Gavagsaz-Ghoachani, R., Phattanasak, M., & Pierfederici, S. (2021). Commandable areas of a modular converter for DC voltage imbalance mitigation in fuel cell systems. Sustainable Energy Technologies and Assessments, 48, 101664.
Bryce, T. G. K., & Blown, E. J. (2024). Ausubel’s meaningful learning re-visited. Current Psychology, 43(5), 4579-4598.
Erdoğdu, F., & Çakıroğlu, Ü. (2021). The educational power of humor on student engagement in online learning environments. Research and Practice in Technology Enhanced Learning, 16(1), 9.
Ferdjallah, M., Sardahi, Y., & Salem, A. (2024). Curriculum design for wind and solar energy education. ASEE North.
Gavagsaz-Ghoachani, R. (2022). Designing and applying similarity and contradiction cards for image creation in engineering education and student assessment. Iranian Journal of Engineering Education, 24(95), 131-152, [in Persian].
Hoople, G. D., Chen, D. A., Lord, S. M., Gelles, L. A., Bilow, F., & Mejia, J. A. (2020). An integrated approach to energy education in engineering. Sustainability, 12(21), 9145.
Kumar, P. (2025). Humour in educational settings: An exploratory study. The European Journal of Humour Research, 13(2), 240-256.
Li, J., & Xue, E. (2023). Dynamic interaction between student learning behaviour and learning environment: Meta-analysis of student engagement and its influencing factors. Behavioral Sciences, 13(1), 59.
MacLeod, M., & Van der Veen, J. T. (2020). Scaffolding interdisciplinary project-based learning: A case study. European Journal of Engineering Education, 45(3), 363-377.
Mansouri, A., & Gavagsaz-Ghoachani, R. (2023). A creative engineering method for sustainable simulation of engineering systems in software environments. Iranian Journal of Engineering Education, 25(100), 63-81, [in Persian].
Mohd Noor, N. H., Mohamad Fuzi, A., & Samsuri, N. N. (2024). Learning through laughter: Humor and its effects on student enjoyment & engagement in research classroom. Journal of Creative Practices in Language Learning and Teaching (CPLT), 12(3), 129-149.
Motahhar, S. (2024). The role of entrepreneurship in energy engineering education. Iranian Journal of Engineering Education, 26(102), 103-117, [in Persian].
Motahhar, S., & Alemrajabi, A. A. (2016). Renewable energy education in Iran. Iranian Journal of Engineering Education, 18(69), 77-90, [in Persian].
Muhangwa, G. (2023). Effects of participatory teaching methods on students’ learning of mathematics and biology subjects in Tanzania. Asian Journal of Education and Social Studies, 49(4), 306-316.
Ngai, C. S. B., Singh, R. G., Huang, Y., Ho, J. W. Y., Khong, M. L., Chan, E., ... & Koon, A. C. (2025). Development of a systematic humor pedagogical framework to enhance student learning outcomes across different disciplines in Hong Kong. International Journal of Educational Research Open, 8, 100438.
Singh, A., & Manjaly, J. A. (2022). Using curiosity to improve learning outcomes in schools. SAGE Open, 12(1), 21582440211069392.
Wibowo, S., Wangid, M. N., & Firdaus, F. M. (2025). The relevance of Vygotsky’s constructivism learning theory with the differentiated learning primary schools. Journal of Education and Learning (EduLearn), 19(1), 431-440.
Xue, L. (2024). Innovative interdisciplinary models in engineering education: Transforming practices across global universities. Engineering Education Review, 2(3), 129-144.
Yotta, E. G. (2023). Accommodating students’ learning styles differences in English language classroom. Heliyon, 9(6).
Zhou, W., & Lee, J. C. (2025). Teaching and learning with instructional humor: A review of five-decades research and further direction. Frontiers in Psychology, 16, 1445362.